Pora na garść informacji.

Metabolizm homocysteiny

Kategoria: porada

Aminokwasy to podstawowe jednostki budulcowe białka, niezbędne do wielu procesów fizjologicznych. To one wpływają na produkcję hormonów, biorą udział w przemianie cukrów i tłuszczów oraz regeneracji komórek. Jednak znalazła się wśród nich „czarna owca” – homocysteina – nazwana również cholesterolem XXI wieku.

Czym jest ta obco brzmiąca substancja? Jak przebiega jej metabolizm i jak ją regulować?

Homocysteina to aminokwas siarkowy, który nie wchodzi w skład białek, powstaje we wszystkich komórkach naszego organizmu podczas fizjologicznych przemian metioniny, czyli egzogennego aminokwasu, który dostarczamy wraz z pożywieniem, m.in. jedząc mięso i jego przetwory. Ulega ona dwóm przemianom, a mianowicie remetylacji (przeniesieniu grupy metylowej z metioniny) i transsulfuracji (przekształcanie homocysteiny do cysteiny), w których uwolniona w komórce homocysteina może zostać przekształcona do metioniny czy cysteiny.

Pierwsza reakcja jest procesem odwracalnym i ulega nasileniu w stanach niedoboru metioniny, dla jej przebiegu niezbędna jest obecność kwasu foliowego i witaminy B12. W remetylacji foliany pełnią rolę dawców grup metylowych, a witamina B12  jest pośrednikiem przebiegu procesu. Natomiast transsulfuracja jest procesem nieodwracalnym, w którym witamina B12  jest niezbędnym czynnikiem reakcji enzymatycznych tego szlaku metabolicznego. W tym szlaku homocysteina łączy się z seryną przy udziale CBS (czyli betasyntazy cystationiny enzymu, który w warunkach fizjologicznych pomaga w regulacji funkcjonowania komórek) tworząc cystationinę. Następnie przy udziale liazy cystationinowej powstała cystationina rozpada się z wytworzeniem cysteiny. Dalej może brać ona udział w syntezie glutationu lub rozkładać się do tauryny.

Przy racjonalnym komponowaniu naszej diety dostarczającej niezbędnych witamin organizm odpowiednio metabolizuje homocysteinę, a jej niewielkie ilości we krwi są niegroźne i wręcz potrzebne. Jednak w przypadku zachwiania tej równowagi rosnące stężenie homocysteiny we krwi może mieć niekorzystny wpływ na zdrowie.

Czym nam to grozi i jak z tym walczyć?

Prawidłowe wartości stężenia homocysteiny badane na czczo mieszczą się w granicach 5-15 µmol/l. Natomiast hiperhomocysteinemia, czyli podwyższone stężenie homocysteiny w surowicy krwi obwodowej może przyczyniać się do rozwoju miażdżycy, chorób sercowo-naczyniowych, jest również powiązana z występowaniem chorób układu nerwowego, takich jak demencja, choroba Alzheimera czy Parkinsona. Stanowi także duże niebezpieczeństwo w czasie ciąży – stanowi czynnik ryzyka powstawania nadciśnienia oraz wad cewy nerwowej u płodu. Badania potwierdzają, że suplementacja kwasu foliowego i witaminy B12 znacznie obniżają jej poziom, dlatego warto w swoim jadłospisie pamiętać o naturalnych źródłach tych składników – szpinaku, brukselce, natce pietruszki, kapuście, sałacie, szparagach, awokado, wątróbce, łososiu, piersi z kurczaka, mleku i jego przetworach.

 

Tagi: metabolizm białka, metabolizm energetyczny, metabolizm żelaza, prawidłowa synteza białka, prawidłowy stan czerwonych krwinek, równowaga elektrolitowa, równowaga hormonalna, synteza cysteiny